Ürkütücü, Karanlık ve Derin Yaratıklar: Yarasalar

Çoğumuzun yarasa denilince aklına ilk gelen vampirler veya Batman karakteri olsa da, yarasaların pek çok kültürde farklı kimlikleri olduğu su götürmez bir gerçek. Çoğu zaman melun ve tekinsiz hayvanlar olarak görülseler de Çin kültürü gibi birkaç kültürde iyi şeylere alamet olduklarına inanılıyor. Kötü görülmelerinin en büyük sebeplerinden biri elbette görünüşleri ve karanlıkta ortaya çıkmaları ama tabi ki mitoloji, onlara dair hislerimizi herhangi birimizin yapabileceğinden çok daha hayranlık uyandırıcı biçimlerde onlarca kez işlemiş.

Yarasa ve Drongo Kuşu (Madagaskar)

Tanrı’nın krallığında büyük bir yangın çıkar ve Tanrı tüm kuşları yangını söndürmeleri için görevlendirir. Yalnızca yarasa başarılı olur ve bütün tüylerini bu sırada kaybeder. Ne var ki Drongo kuşu üzerine kül sürerek yarasadan önce Tanrı’nın huzuruna çıkar ve ateşi söndürdüğünü söyler, böylelikle kuşların kralı ünvanına sahip olur. Tanrı, sonradan gelen yarasanın ateşi söndürdüğüne inanmaz ve tabi yarasa bu duruma öfkelenir. O günden sonra Drongo, kuşların içinde en zekisi olarak görülürken, yarasa Tanrı’ya sonsuza dek sırtını döner; işte tam da bu yüzden daima baş aşağı durur.

Kibirli Yarasa (Taino Yerlileri -Meksika)

Zaman henüz küçücük bir çocukken, dünyada yarasadan daha çirkin bir hayvan yoktu.

Yarasa Tanrı’yla görüşmek üzere gökyüzüne çıktı. Ona şöyle demedi:

“Korkunç olmaktan bıktım. Bana renkli tüyler ver.”

Hayır. Ona şöyle dedi:

“Lütfen bana tüy ver, soğuktan ölüyorum.”

Tanrı’nın elinde hiç tüy kalmamıştı.

“Her kuş sana bir tüy verecek,” diye kararını bildirdi.

Yarasa böylece güvercinin beyaz ve papağanın yeşil tüyünü, kolibrinin yanar döner ve flamingonun pembe tüyünü, kardinal kuşunun kırmızı tepe tüyünü ve yalıçapkını kuşunun mavi sırt tüyünü, kartalın kanadından kil rengi tüyünü, ve tukanın göğsünden parlak güneş tüyünü aldı.

Renkli ve yumuşacık tüylere bürünen yarasa, toprağın ve bulutların arasında dolaşıyordu. Nereden geçse havaya neşe siniyor ve kuşların hayranlıktan dili tutuluyordu. Zapotek halklarına göre gökkuşağı onun uçuşunun yankısından doğdu.

Kibir yarasanın göğsünü şişirdi. Etrafına hor görerek bakıyor ve kırıcı konuşuyordu. kuşlar toplandı ve hep birlikte Tanrı’ya doğru uçtular.

“Yarasa bizimle alay ediyor,” diye şikayette bulundular. “Ayrıca eksik tüylerimizden ötürü üşüyoruz.”

Ertesi gün yarasa havada uçarken kanatlarını çırpınca bir anda çırılçıplak kaldı. Bir tüy yağmuru yeryüzünün üzerine düştü.

O hala o tüyleri arıyor. Kör ve çirkin, ışık düşmanı, mağaralarda gizlenerek yaşıyor. Gece çöktükten sonra kaybettiği tüyleri aramaya çıkıyor ve asla durmadan, çok hızlı uçuyor, çünkü kendisini görmelerinden çok utanıyor.

Eduardo Galeano, Ateş Anıları-I, Yaratılış

Yarasanın Yalnızlığı (Mongolia Halk Hikayesi)

Bir zamanlar kara yaratıkları ve kuşlar arasında korkunç bir yeryüzü savaşı çıkar. Şimdi kimse savaşın sebebini anımsamaz fakat öyle büyük bir çarpışma yaşanır ki dünya sarsılır, her yer kanlı tüyler ve kırık kemiklerle dolar. Bir tarafta yeryüzünün tüm kuşları: en güçlü kartaldan, en keskin bakışlı şahine, en çevik doğandan en ufak ispinoza ve en kırılgan papağana dek, irili ufaklı göğe yığılırlar. Diğer tarafta da zorlu düşmanlar vardır: hükümdar aslan, tehditkar kaplan, kuvvetli geyik, kocaman gövdesiyle ayı ve karanın diğer sayısız yaratıkları. Taraf seçmemiş olan tek yaratık yarasadır. Kanatları olan bir fare veya kuşsu bir hayvan gibi olduğu için bu ikili doğasıyla bir kumara girişir. Savaş süresince kim kazanır gibi olursa ondan yana çıkar. Tüm hayvanlar yarasanın ikili tutumunu görür ve oldukça sinirlenirler. Ne kuşlar ne de kara yaratıkları onu kendilerinden biri gibi görür, aksine riyakarlığı yüzünden onu dışlarlar. Yarasa duruma üzülür ve artık utanç içindedir. Faremsi bedeniyle kıvrılır ve kendine kuytu bir köşe bulabilmek için uçmaya başlar. Büyük, sessiz ve karanlık mağaralarda konuşlanır ve yalnızca yemek için geceleri dışarı çıkar. O günden beri yarasa, dışlanmış, ne bir türe ne ötekine ait olabilmiş bir ruhun hayatını yaşar.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.